Details
| ลำดับที่ | 5795 |
|---|---|
| ชื่อผลงานวิจัย | ผลของการสรุปบทเรียนโดยใช้ผังกราฟิกที่มีต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 |
| หัวข้อ(Eng) | Effects of Summarizing Using Graphic Organizers on Achievement in Life Experiences of Prathomsuksa Six Students |
| คำสำคัญ(keyword) | ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน |
| ชื่อผู้วิจัย | ศรีจรรยา บุญเลิศ |
| ชื่อผู้วิจัย(Eng) | Srichanya Boonleart |
| ตำแหน่ง | อาจารย์ 1 ระดับ 4 |
| การศึกษา | ศษ.ม. (การประถมศึกษา) |
| สถานศึกษา | โรงเรียนบ้านห้วยบอน หมู่ 2 ตำบลบ้านโหนด อำเภอสะบ้าย้อย จังหวัดสงขลา 90270 |
| ช่วงระยะเวลาที่ทำวิจัย(duration) | พ.ศ. 2545 |
| ประเภท | วิทยานิพนธ์ของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ |
| สถานที่จัดเก็บผลงาน | หอสมุดคุณหญิงหลง อรรถกระวีสุนทร มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ |
| ประวัติความเป็นมา(history) | โครงสร้างของหลักสูตรได้จัดมวลประสบการณ์ที่จัดให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้มี 5 กลุ่มดังนี้ กลุ่มทักษะที่เป็นเครื่องมือการเรียนรู้ กลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิต กลุ่มสร้างเสริมลักษณะนิสัย กลุ่มการงานพื้นฐานอาชีพ และกลุ่มประสบการณ์พิเศษ กลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตมีขอบเขตเนื้อหาเป็นมวลประสบการณ์พื้นฐานที่จำเป็นและสามารถเกื้อกูลให้ผู้เรียนเข้าใจเกี่ยวกับชีวิตตนเองและธรรมชาติที่แวดล้อมตนทั้งสังคม วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี จนสามารถดำรงชีวิตได้อย่างเหมาะสม สามารถแก้ปัญหาได้โดยอาศัยสติปัญญา ความรู้ ประสบการณ์และคุณธรรม เพื่อสร้างเสริมและพัฒนาชีวิตของตนเอง ครอบครัวและสังคมไปสู่จุดหมายปลายทางที่ต้องการ กลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิติเป็นกลุ่มประสบการณ์ที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อความสามารถในการดำรงชีวิต การแก้ปัญหา พัฒนาและปรับปรุงชีวิตของมนุษย์ แต่การจัดการเรียนการสอนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตในปัจจุบันยังไม่ประสบผลสำเร็จเท่าที่ควร ปัญหาสำคัญประการหนึ่งในการจัดการเรียนการสอนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตอยู่ที่ตัวครู ได้แก่ ขาดเทคนิคการสอนที่เหมาะสม ภารกิจของครูมีมากเกินไป ครูเน้นการสอนแบบบรรยายมากเกินไป ครูไม่เข้าใจจุดประสงค์ในการสอน ครูยังไม่สอนแบบบูรณาการ ดังนั้นจึงมีความจำเป็นที่จะต้องมีการแก้ไขปรับปรุงการจัดการเรียนการสอนให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น การจัดการเรียนการสอนโดยทั่วไปจะประกอบด้วยกิจกรรมหลักๆ อยู่ 3 กิจกรรมได้แก่ การนำเข้าสู่เรื่อง การสอน การสรุป กิจกรรมการสรุปเป็นกิจกรรมที่สำคัญอย่างหนึ่งที่ครูจะต้องทำในระหว่างที่มีการเรียนการสอน วิธีการสรุปบทเรียนสามารถทำได้หลายวิธีเช่น ครูเป็นผู้สรุป นักเรียนเป็นผู้เรียนสรุป ครูและนักเรียนสรุปร่วมกัน นอกจากการสรุปในรูปแบบต่างๆ ดังกล่าวแล้วนั้น ยังมีวิธีการอีกรูปแบบหนึ่งที่สามารถนำมาใช้ประกอบการสรุปได้ดี คือการใช้เทคนิคผังกราฟิกมานำเสนอข้อมูลเพื่อสรุปเนื้อหาและข้อมูลที่นำมาสรุปลงในผังกราฟิกต้องผ่านกระบวนการคิดขั้นสูงของผู้เรียนมาก่อน นักการศึกษาหลายท่านยอมรับว่าเทคนิคนี้สามารถนำไปใช้พัฒนากระบวนการคิดขึ้นสูงของผู้เรียนได้ และการใช้ผังกราฟิกนี้ยังเป็นเทคนิคที่นำทฤษฎีทางสมองไปใช้ให้เกิดประโยชน์อย่างเต็มที่ เป็นการทำงานร่วมกันของสมองซีกซ้ายและซีกขวา อย่างไรก็ตามจากการศึกษางานวิจัยต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับผังกราฟิกในประเทศไทย พบว่ายังมีน้อยมาก ผู้วิจัยเห็นว่าเทคนิคผังกราฟิกเป็นเทคนิคที่น่าสนใจ ทำให้ผู้วิจัยสนใจที่จะนำเทคนิคผังกราฟิกมาใช้ในการสรุปบทเรียนโดยศึกษาการใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียนที่มีผลต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 เพื่อศึกษาว่าเทคนิคการสอนนี้จะส่งผลต่อการสรุปบทเรียนและผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตอย่างไร เพื่อเป็นประโยชน์ในการนำไปใช้พัฒนาการเรียนการสอนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตต่อไป |
| แนวคิด(concept) | หลักการของการสรุปบทเรียน, ลักษณะและวิธีการของการสรุปบทเรียน, ความหมาย ทฤษฎี หลักการ ความเป็นมา และแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับผังกราฟิก, รูปแบบของผังกราฟิก |
| วัตถุประสงค์(objective) | 1. เพื่อเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ก่อนและหลังได้รับการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียน 2. เพื่อเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ก่อนและหลังได้รับการสอนแบบปกติ 3. เพื่อเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ที่ได้รับการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียนกับการสอนแบบปกติ 4. เพื่อศึกษาปัญหาทางการเรียนสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ที่ได้รับการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียน |
| สมมุติฐาน(assumption) | 1. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 หลังได้รับการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียนสูงกว่าก่อนได้รับการสอน 2. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 หลังได้รับการสอนแบบปกติสูงกว่าก่อนได้รับการสอน 3. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ที่ได้รับการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียน สูงกว่านักเรียนที่ได้รับการสอนแบบปกติ |
| แนวทางการปฏิบัติ(regulation) | เชิงทดลอง |
| กลุ่มตัวอย่าง(sample) | ประชากร เป็นนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2544 สังกัดสำนักงานการประถมศึกษาอำเภอสะบ้าย้อย จังหวัดสงขลา จำนวน 1,156 คน กลุ่มตัวอย่าง เป็นนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2544 โรงเรียนสะบ้าย้อย สังกัดสำนักงานการประถมศึกษาอำเภอสะบ้าย้อย จังหวัดสงขลา จำนวน 86 คน แล้วทำการสุ่มอย่างง่ายแบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 42 คน และกลุ่มควบคุม 44 คน |
| ตัวแปร(variable) | ตัวแปรอิสระ ได้แก่ การสรุปบทเรียน 2 แบบคือ การสรุปบทเรียนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิก การสรุปบทเรียนตามวิธีสอนแบบปกติ ตัวแปรตาม ได้แก่ ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชากลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิต |
| คำนิยาม(defination) | 1. การสรุปบทเรียน หมายถึง การประมวลสาระสำคัญๆ ของบทเรียนแต่ละบทที่ได้เรียนจบลง เพื่อให้นักเรียนได้แนวคิดที่ถูกต้องในบทเรียนนั้นมาเชื่อมโยงไปสู่การเรียนรู้ในเนื้อหาต่อไป 2. เทคนิคผังกราฟิก หมายถึง วิธีการนำเสนอข้อมูลหรือข้อความรู้ที่ผ่านมาการประมวลความรู้แล้ว โดยการนำเสนอด้วยผังกราฟิกแบบต่างๆ เพื่อเป็นการสรุปเนื้อเรื่องให้ผู้เรียนเข้าใจง่ายและมีความชัดเจนยิ่งขึ้น 3. การสรุปบทเรียนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิก หมายถึง การจัดการเรียนการสอนตามคู่มือครูในกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิต แต่มีการฝึกให้ผู้เรียนใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปข้อมูล |
| เครื่องมือ(tool) | 1. แผนการสอนแบบใช้ผังกราฟิกในการสรุปบทเรียน เนื้อหากลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตเรื่องสารเคมี ประกอบด้วย 6 แผนการสอน จำนวน 27 คาบ ใช้เวลา 3 สัปดาห์ 2. แผนการสอนแบบปกติ ใช้เนื้อหาเดียวกันแต่ไม่ใช้ผังกราฟิกในการสรุปบทเรียน ประกอบด้วย 6 แผนการสอน จำนวน 27 คาบ ใช้เวลา 3 สัปดาห์ 3. แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนเรื่องสารเคมีรอบตัวเรา จำนวน 1 ฉบับ 30 ข้อ 4. แบบบันทึก เป็นการบันทึกปัญหาที่เกิดขึ้นในการเรียนการสอนของวิธีการสอนแบบใช้ผังกราฟิกในการสรุปบทเรียนซึ่งจะทำการบันทึกอย่างละเอียดทุกครั้งหลังการสอน |
| การรวบรวมข้อมูล(gathering) | 1. เตรียมแผนการสอน และแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนให้พร้อม 2. แนะนำวิธีการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียนให้นักเรียนกลุ่มตัวอย่างที่เป็นกลุ่มทดลองเข้าใจ 3. เมื่อผู้เรียนได้เรียนรู้การใช้ผังกราฟิกในแต่ละแบบแล้ว ผู้สอนจะให้ผู้เรียนทำแบบฝึกหัดสำหรับการสรุปข้อความรู้ด้วยผังกราฟิกในแบบต่างๆ 4. ทำการทดสอบก่อนเรียนทั้งกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม 5. ผู้วิจัยดำเนินการทดลองกับกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม โดยใช้แผนการสอนที่สร้างขึ้นให้นักเรียนกลุ่มทดลองเรียนตามแผนการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียน และนักเรียนกลุ่มควบคุมเรียนตามแผนการสอนแบบตามปกติ กลุ่มละ 6 แผนการสอน โดยนักเรียนแต่ละกลุ่มใช้เวลาในการเรียนทั้งสิ้น 3 สัปดาห์ จำนวน 12 คาบต่อสัปดาห์ คาบละ 20 นาที เวลา 9 วัน 6. หลังการสอนทุกครั้งผู้วิจัยจะทำการบันทึกปัญหาที่เกิดขึ้นของกลุ่มที่เรียนโดยใช้ผังกราฟิกในการสรุปบทเรียน 7. ดำเนินการทดสอบนักเรียนทั้งสองกลุ่มด้วยแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชากลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตหลังเรียนอีกครั้ง โดยใช้เวลา 30 นาที |
| การวิเคราะห์(analysis) | ใช้โปรแกรมสำเร็จรูป SPSS for Windows วิเคราะห์ดังนี้ 1. หาค่าสถิติพื้นฐาน ได้แก่ ค่ามัชฌิมเลขคณิต และค่าความเบี่ยงเบนมาตรฐานของคะแนนจากการทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน 2. ทดสอบสมมติฐาน 2.1 วิเคราะห์ความแตกต่างของคะแนนแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชากลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตระหว่างก่อนการสอนและหลังการสอนของกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมโดยใช้การทดสอบที ชนิดกลุ่มตัวอย่างสัมพันธ์กัน 2.2 วิเคราะห์ความแตกต่างของคะแนนแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชากลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตระหว่างหลังการสอนของกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมโดยใช้การทดสอบที โดย 2.2.1 เปรียบเทียบความแตกต่างของคะแนนเฉลี่ยก่อนสอนทั้งกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมโดยใช้การทดสอบที ชนิดกลุ่มตัวอย่างไม่สัมพันธ์กัน 2.2.2 เปรียบเทียบความแตกต่างของคะแนนจากแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชากลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตหลังสอนระหว่างกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมโดยใช้การทดสอบที ชนิดกลุ่มตัวอย่างไม่สัมพันธ์กัน |
| ข้อสรุป(summary) | 1. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 หลังได้รับการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียนสูงกว่าก่อนได้รับการสอน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .001 2. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 หลังได้รับการสอนแบบปกติสูงกว่าก่อนได้รับการสอน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .001 3. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ที่ได้รับการสอนโดยใช้เทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียน สูงกว่านักเรียนที่ได้รับการสอนแบบปกติ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 4. ปัญหาของวิธีการสอนแบบใช้ผังกราฟิกในการสรุปบทเรียนคือปัญหานักเรียนขาดทักษะการเขียนและปัญหานักเรียนขาดทักษะการคิดขั้นสูง |
| ข้อเสนอแนะ(suggestion) | 1. ครูควรนำเทคนิคผังกราฟิกในการสรุปบทเรียนไปใช้ในการสอนกลุ่มสร้างเสริมประสบการณ์ชีวิตในระดับชั้นประถมศึกษาเพื่อพัฒนาความก้าวหน้าผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนต่อไป 2. ควรมีการเตรียมความพร้อมของนักเรียนก่อนทำการสอนแบบใช้ผังกราฟิกโดยเฉพาะบทบาทของผู้เรียนและฝึกขั้นตอนการสร้างผังกราฟิกเพื่อพัฒนารูปแบบของผังกราฟิกให้มีความถูกต้องและมีรายละเอียดครบถ้วนต่อไป 3. ควรจะได้มีการวิจัยเปรียบเทียบวิธีการสรุปโดยใช้ผังกราฟิกกับวิธีการอื่นๆ ที่แตกต่างกันออกไปอีก อาทิเช่น การใช้เทคนิคการจำแบบต่างๆ การใช้รูปภาพ เพื่อจะได้หาวิธีการสรุปบทเรียนที่ดีที่สุด |
| ปี | 2545 |